Like
Geplaatst op: maart 20, 2026
Judith en ik bezochten afgelopen weekend weer een rugbywedstrijd in Parijs. Eerder schreef ik al over onze gedeelde passie voor deze ‘hooliganssport played by gentlemen’. Dit keer bezochten we de laatste wedstrijd van het Six Nations toernooi; Frankrijk tegen Engeland. Ook wel ‘Le Crunch’ genaamd. Waarom is mij niet bekend maar het zal ongetwijfeld te maken hebben met de rivaliteit die er altijd is geweest tussen Frankrijk en Engeland. Deze wedstrijd werd voor het eerst gespeeld in 1906. Normaliter staat ‘Le Crunch’ sowieso al voor spektakel maar dit jaar was het ook nog eens de beslissende wedstrijd om het kampioenschap. Frankrijk moest winnen om de titel te pakken en Engeland had na drie opeenvolgende nederlagen wel iets goed te maken. Samen met meer dan 78 duizend uitzinnige fans zagen we Frankrijk in de laatste seconden van de wedstrijd door een penalty-kick met twee punten verschil winnen. Naar verluid zijn we getuige geweest van een historische wedstrijd.
Op de heen- en terugreis naar Parijs luisteren we in de auto vaak naar podcasts. Het is een mooi tijdverdrijf gedurende de ruim zes uur die je er over doet en daarnaast is het vaak ook nog eens leerzaam. We hebben onder anderen geluisterd naar de ‘Ongelooflijke Podcast’. Een aflevering met als gast-filosoof Haroon Seikh. Hij vertelde over “De (duistere)denkbeelden achter de Big Tech”. Een zeer luisterenswaardige aflevering (aflevering 292) van deze podcastreeks. Het ging over de filosofische gedachten van enkele Big Tech-miljardairs achter hun (sociale media) platformen. Ik werd vooral getriggerd toen het ging over de zogenaamde like-knop op de verschillende platformen. Deze knop, die bijna alle platformen hebben, bestaat nog maar sinds 2011. De geestelijk vader daarvan was de Tech-miljardair Peter Thiel, de man die PayPal oprichtte en tevens eigenaar is van meerdere sociale media platformen en Big Tech bedrijven. Deze meneer Thiel is ook filosoof.
Naar ik begreep heeft Thiel gestudeerd onder de filosoof René Girard. Girard ontwikkelde de theorie van de mimetische begeerte. Het verlangen om anderen na te doen, te begeren wat anderen hebben. Mensen schijnen dat verlangen te hebben zonder zich daarvan bewust te zijn. Thiel, dus bekend met deze theorie, heeft deze begeerte gebruikt om tijdens zijn tijd bij Facebook de like-button te introduceren. Dat lijkt een onschuldige en leuke toevoeging op het (toen) Facebookplatform. Het werd als snel overgenomen door andere platforms, waaronder LinkedIn. Het schijnt echter dat deze toevoeging de sociale media platformen radicaal hebben veranderd. Juist door de mimetische begeerte die alle gebruikers van dat platform nou eenmaal hebben.
Voor 2011 zag je ongefilterde berichten zonder waardeoordeel waardoor je na het lezen van een paar van die berichten je focus weer op de andere dingen kon richten. Door de like-knop ontstond een heel andere dynamiek op je tijdlijn. Likes waren belangrijk voor wat je zag, wat je te zien wilde krijgen en zoog je als het ware in het platform. De angst om niet geliket te worden, de strijd om de likes, het verlangen net zo te zijn als de personen die je volgde en de verslavende werking die dat tot gevolg heeft gehad is dus bewust gecreëerd. Peter Thiel heeft op grond van een filosofische theorie facebook bewust verslavend gemaakt en uiteraard hebben alle concurrerende platformen dat overgenomen. Ongelooflijk als je erbij stilstaat. Vanaf 2011 zijn er generaties opgegroeid met mentale gezondheidsproblemen, depressies en onzekerheid mede door vergelijking van de wereld op sociale media met de eigen realiteit. De overeenkomsten met tabaksindustrie komen direct bij me op.
Toch doe ik er zelf ook net zo hard aan mee. Ik publiceer op dit platform en heb uiteraard ook mimetische verlangens. Maar misschien moet ik dit keer iedereen die dit heeft gelezen toch maar vriendelijke verzoeken de like-knop niet aan te klikken.